طوفان فکری منفی چیست و چه کاربردی دارد؟

اولین باری که تکنیک طوفان فکری منفی به گوشم خورد، با خودم گفتن چه تفاوتی با طوفان فکری معمولی دارد؟ آیا منظور از منفی همان معکوس است؟ اگر منظور معکوس باشد یعنی چه چیزی را معکوس کنیم؟

تکنیک طوفان فکری را زیاد شنیده‌اید. اما کمتر در مورد طوفان فکری منفی شنیده‌اید. قبل از اینکه سراغ ادامه مطلب بروید، نظر شما در مورد طوفان فکری منفی چیست؟

چرا منفی؟ به این دلیل که طوفان فکری معمولی بر روی یافتن راه‌حل تمرکز دارد اما طوفان فکری منفی بر شناسایی نقاط ضعف و تهدیدها تمرکز دارد.

چه کمکی می‌تواند به ما بکند؟ جلوگیری از مسائل و مشکلات در آینده و کاهش ریسک‌ها. در واقع یک تکنیک پیشگیری است.

مراحل تکنیک طوفان فکری منفی

1

تعریف موضوع

ابتدا موضوع یا هدف مشخصی برای بررسی انتخاب می‌شود.

به طور مثال: چگونه محصول جدید ما ممکن است شکست بخورد؟

2

لیست کردن تهدیدها و نقاط ضعف

شرکت‌کنندگان تمام دلایلی که ممکن است به شکست، نارضایتی یا مشکل منجر شوند را لیست می‌کنند.

به طور مثال:

  • عدم تطابق محصول با نیاز مشتریان.
  • مشکلات در زنجیره تامین.
  • ضعف در بازاریابی یا ارتباطات.

3

تجزیه‌وتحلیل تهدیدها و نقاط ضعف

موارد مطرح شده دسته‌بندی می‌شود و میزان احتمال و تاثیر هر یک را ارزیابی می‌کنند.

4

تبدیل تهدیدها به فرصت

برای هر تهدید یا مشکل، به دنبال راه‌حل یا راه‌هایی برای پیشگیری از وقوع آن باشید.

مثال

فرض کنید یک استارتاپ در حال راه‌اندازی یک اپلیکیشن تناسب اندام است. در طوفان فکری منفی، ممکن است موارد زیر مطرح شود:

  • اپلیکیشن ممکن است برای کاربران بیش از حد پیچیده باشد.
  • رقبا می‌توانند و پژگی‌های مشابهی را ارزان‌تر ارائه دهند.
  • داده‌های کاربران ممکن است به خوبی محافظت نشوند و مشکلات امنیتی ایجاد شود.

سپس تیم می‌تواند اقداماتی از جمله بهبود طراحی UX، ارائه قیمت رقابتی یا تقویت امنیت سایبری را برنامه‌ریزی کند.

این روش کمک می‌کند که مشکلات را قبل از وقوع آنها شناسایی کنیم.

نمونه‌های واقعی

نمونه‌های واقعی که از این تکنیک یا مفهومی مشابه این تکنیک استفاده کرده‌اند در کتاب‌های مختلف و همچنین در مصاحبه‌ها و سخنرانی‌هایشان اشاره شده است.

در کتاب idea that stick نوشته دن هیث و چیپ هیث، به شرکت اپل و دیگر برندها اشاره کرده است که در فرآنیدهای تولید و بازاریابی از اصول مشابه این تکنیک استفاده کرده‌اند.

همچنین در کتاب Jony Ive: The genius Behind Apple’s greatest product نوشته لیندا هارپر، که به روند طراحی محصولات اپل پرداخته است، ذکر شده که تیم اپل برای پیش‌بینی و حل مشکلات ممکن در محصولات خود از تکینک‌های مختلفی مانند طوفان فکری ( چه معمولی چه منفی) استفاده کرده است.

در این کتاب‌ها به طور مستقیم به این تکنیک اشاره نشده است. اما رویکردی که برای شناسایی تهدیدات در فرآیند طراحی محصولات استفاده کرده‌اند، تداعی کننده این تکنیک است.

شرکت Airbnb به صراحت اعلام نکرده است که از این تکنیک استفاده کرده است. اما اقدامات به ویژه در لحاظ حساس نشان‌دهنده استفاده از این تکنیک است. برای مثال هنگام آماده‌سازی IPO خود، به طور شفاف خطرات اصلی خود را فهرست کرده، از جمله تاثیر COVID-19، رقاب و مسائل مربوط به جذب مهمان. این افشاها نشان می‌دهد که چگونه شرکت به طور سیستماتیک خطرات را ارزیابی کرده است، که از نظر مفهومی با تکنیک طوفان فکری منفی همسو است.

بنابراین بهترین روش این است که در کنار طوفان فکری معمولی از تکنیک طوفان فکری منفی هم استفاده کنیم تا تفکر جامع‌تری داشته باشیم.

پیشنهاد:مطالعه “مقاله هر آنچه در مورد ثبت اختراع بایستی بدانید.“